SEÇBİR-ÖA Konuşmaları 69: Ece Cihan Ertem – Aydın Kişiden Eğitim Robotuna – 7.03.2018

Türkiye’de ilköğretim öğretmenliğinin toplumsal rolü, algılanışı, mesleği oluşturan idealler ve kavramlar 1980 askeri darbesi ile uygulanmaya başlayan neoliberal politikaların eşliğinde dönüşüme uğradı. Ekonomi politikalarındaki bu küresel dönüşümün Türkiye’deki tezahürü, dönemin otoriterleşen siyasal iklimine ve toplumsal koşullarına bağlı olarak Türkiye’ye özgü yerel özellikler gösterdi. Bu süreçte, Cumhuriyet rejiminin temsilcisi ve taşıyıcısı, geleceğin emanet edildiği “aydın kişiler” olarak idealleştirilen öğretmen imgesi değişime uğradı. Öğretmenler performans bazlı değerlendirmeler ve müfredat değişiklikleriyle bir eğitim robotuna dönüştürülürken, atanamadığı için ruh sağlığını kaybeden ve bu durumu valilik önünde soyunarak protesto eden ya da canına kıyan öğretmenlerin haberleri basında yer almaya başladı. Ece Cihan Ertem’in Türkiye’de ilköğretim öğretmenliği mesleğinin 1980-2013 yılları arasındaki kavramsal dönüşümünü konu edinen doktora çalışması, bu dönüşümün aslında Türkiye’de bilgi üretimi, eleştirel düşünce, sorgulama, öğretme ve öğrenme süreçlerine ve öğreten kişiye bakışın da değişimine işaret ediyor. Bu konuşmada, öğretmenlerin değişen mesleki kimlik algısı, Ertem’in doktora çalışması kapsamında binden fazla öğretmenle yürüttüğü, yüz yüze yapılan anket çalışmasına ve öğretmenlerle yapılan derinlemesine mülakatlar yoluyla edinilmiş kendi ifadelerine de yer verilerek tartışılacaktır.

Ece Cihan Ertem, Boğaziçi Üniversitesi’nde lisans eğitimini tamamladı. Yıldız Teknik Üniversitesi’nde Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler bölümünde “12 Eylül Romanları” üzerine yazdığı teziyle yüksek lisans derecesini aldı. Boğaziçi Üniversitesi Atatürk Enstitüsü ve Aarhus Üniversitesi Eğitim Fakültesi’nde devam ettiği, 1980 sonrası Türkiye’sinde eğitim politikalarına odaklanan doktora çalışmasını 2017 yılında tamamladı. Akademik çalışmalarına Eğitim Sosyolojisi alanında devam eden Ertem, halen İstanbul Teknik Üniversitesi’nde tam zamanlı olarak çalışmaktadır.