TR | EN  

        

 

 

 

Kapsayıcı Eğitim Kimleri Kapsar?

Mültecilik ve Romanlık Deneyimleri

Sempozyum

22 Eylül 2018, Cumartesi

İstanbul Bilgi Üniversitesi santralistanbul Kampüsü E1-301

 

Kapsayıcı eğitim ile nitelikli eğitim arasında doğrudan ve oldukça kuvvetli bir ilişki bulunuyor. Ne var ki kapsayıcı eğitimin sağladığı olanaklar Türkiye’de ve dünyada yeterince bilinmiyor; uygulanmıyor; değerlendirilmiyor. Oysa öğrencilerin bilişsel ve sosyoduygusal becerilerinin gelişmesinde ve sorumluluk sahibi etkin yurttaşların yetişmesinde kapsayıcı eğitim kilit bir potansiyele sahip. Bu potansiyel, herkes için eğitimin niteliğinin artırılmasını mümkün kılabilmenin yanı sıra mevcut eğitim pratiklerinin dışladığı grupları içerebilmek anlamına geliyor. Nitekim MEB de, bu potansiyelin farkındalığıyla, özellikle mültecilerin yaşadıkları eğitim sorunlarına kapsayıcılık çerçevesinde çözüm geliştirmeye çalışıyor. Bu bağlamda, kapsayıcı eğitim pratiklerindeki yetersizliklerden çok boyutlu olarak ve en derinden etkilenen gruplar arasında yer alan Roman ve Suriyeli çocuklara odaklanmak önemli görünüyor.

 

Türkiye vatandaşı olan tüm çocuklar kayıtlı oldukları adrese göre bir okula doğrudan kaydedildiklerinden, okul çağındaki tüm çocuklar ilköğretime erişebiliyor. Çoğunlukla belli mahallelerde yaşayan Romanlar, oturdukları mahallelerde bulunan ve yaygın olarak ‘Roman okulu’ diye anıldığını bildiğimiz okullarda, diğer çocukların büyük bölümünden ayrıştırılarak okumak durumunda kalıyor; onlarla eşit koşullarda eğitim göremiyor. Hatta aynı okulun içindeki Roman öğrencilerin belli bir binada veya sınıfta toplandıkları ya da sınıfın belli bir bölümünde oturtuldukları uygulamalara sıklıkla rastlanıyor. Bunun yanı sıra Roman çocuklar fiziksel görünüşleri ya da kıyafetleri nedeniyle başka öğrenciler, hatta okulun yetişkin aktörleri tarafından ayrımcılığa uğruyor. Bütün bunlar devamsızlık ve okulu terk oranlarının yükselmesine neden oluyor. Öte yandan, Türkiye’de yaşayan 1 milyondan fazla okul çağındaki Suriyeli mültecinin yalnızca %60’ının okula kayıtlı olduğu biliniyor. Bu rakam eğitime erişim alanında niceliksel bir sorun yaşandığını açıkça ortaya koyuyor. Dahası, okula fiziksel erişimi olan çocuklar da kapsayıcı eğitim olanaklarından faydalanamıyor. Suriyeli çocuklar hakim olmadıkları bir dilde eğitim görmek durumunda kalıyor; akran zorbalığına uğruyor; ayrımcılığa maruz kalıyor.

 

Yukarıda özetlediğimiz her iki sosyolojik bağlam bizi, kapsayıcı eğitime yönelik okul uygulamalarını sorgulamaya; yeni yöntem ve yaklaşımları tartışmaya açmaya çağırıyor. Tüm öğrenenlerin kendilerini ifade edebildiği ve desteklendiği kapsayıcı bir eğitim ortamının sağlanmasına yönelik çalışmalar yürüten SEÇBİR, başta öğretmenler olmak üzere eğitime dokunan tüm paydaşları bir çatı altında toplayarak kaynakları ve ihtiyaçları buluşturmayı hedefleyen Öğretmen Ağı ortaklığında, okul çağındaki Roman ve Suriyeli çocukların yaşadıkları sorunları ele almak ve kapsayıcı eğitim bağlamında çözüm önerileri geliştirmek üzere bir sempozyum düzenliyor. Kamu, sivil toplum, akademi düzeyinde konuyla ilgili çalışan uzmanların bir araya geleceği, meselenin disiplinlerarası perspektiften ele alınacağı bu sempozyumda aşağıdaki sorulara cevap aranacak:

  • Ne tür süreç ve işleyişler; materyaller; ilişkiler kapsayıcı okul ikliminin yaratılmasına hizmet eder?
  • Dünya örneklerinden ne öğrenebiliriz?
  • Kapsayıcı okul ikliminin yaratılmasını mümkün kılmak amacıyla okulun farklı aktörleri arasındaki işbirliğini nasıl güçlendirebiliriz?
  • Eğitim ortamını çevreleyen farklı paydaşların potansiyel katkıları neler olabilir; bu potansiyeli nasıl harekete geçirebiliriz?
  • Eğitim koşullarının iyileştirilmesine odaklanan paydaşların uygulamalarından ne öğrenebiliriz ve verdikleri mücadeleyi nasıl güçlendirebiliriz; daha etkili kılabiliriz?

 

Sizlerin de katılım ve katkılarınızı bekliyoruz.

Sempozyum programı:

12:30 – 13:00 Kayıt

13:00 – 13:15 Açış konuşmaları
Kenan Çayır, İstanbul Bilgi Üniversitesi Sosyoloji ve Eğitim Çalışmaları Merkezi (SEÇBİR)
Nada Trunk, İçermeci Eğitim bağlamında Roman ve Göçmen Öğrenciler Projesi (Romigsc Project) koordinatörü, International School for Social and Business Studies, Slovenya

13:15 – 14:45 I.Oturum: Kapsayıcı eğitimin ilkeleri ve gündelik okul pratikleri / Moderatör: Müge Ayan, İstanbul Bilgi Üniversitesi SEÇBİR
Tüm öğrenenlerin gereksinimlerine yanıt vermek mümkün mü?: Kapsayıcı eğitim için temel ilkeler (Melisa Soran, İstanbul Bilgi Üniversitesi SEÇBİR)
Kapsayıcı eğitim bağlamında Roman ve mülteci öğrenciler: Sahadan anlatılar (Ayşe Beyazova, İstanbul Bilgi Üniversitesi SEÇBİR)
Dünyadaki iyi örneklerden ne öğrenebiliriz? : Gündelik okul pratiklerimizi nasıl dönüştürebiliriz? (Nuriye Nur Can, İngilizce Öğretmeni)
Bir öğretmenin gözünden kapsayıcı eğitimin olanakları (Ebru Kılıç, Sınıf Öğretmeni)

14:45 – 15:15 Kahve arası

15:15 – 17:15 II. Oturum: Sahadan kapsayıcı eğitim uygulamaları / Moderatör: Suat Kardaş, Eğitim Reformu Girişimi
‘Buradayız…’ (Özlem Soysal Legat, İnsan Kaynağını Geliştirme Vakfı - İKGV)
Alternatif öğrenme alanlarının okul iklimine katkısını bütüncül düşünmek (Ebru Güler, Yuva Derneği)
Mevsimlik tarım alanlarında çocuk destek atölyeleri (Zeynep Kılıç, Hayata Destek Derneği /Support To Life)
Kültür ve sanatla eğitime erişim ve kapsayıcılığa dair (Beril Sönmez, Anadolu Kültür)
Kapsayıcı öğretmenlik becerilerinin geliştirilmesi: Göçmen ve mülteci çocukların eğitim yoluyla toplumsal entegrasyonu için öğretmen destek programı projesi (Soner Şimşek, Yurttaşlık Derneği & Doğuş Şimşek, Beraberce Derneği)
Suriyeli kız çocuklarının eğitiminde öğretmenlerin desteklenmesinin önemi (Gamze Karadağ, Mavi Kalem Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği)

17:15 – 17:30 Kahve arası

17:30 – 18:00 III. Oturum: Forum / Moderatör: Sonel Balkan, Öğretmen Ağı